Οι περισσότεροι άνθρωποι σήμερα ζουν με το άγχος του χρόνου και διαρκώς βιάζονται να προλάβουν τις υποχρεώσεις τους. Μήπως είστε κι εσείς σε αυτή την κατηγορία;
Πολλοί είναι σε διαρκή κίνηση, απαντούν σε μηνύματα ενώ τρώνε, σκέφτονται τις υποχρεώσεις της ημέρας ενώ μιλούν με φίλους και, στο τέλος της ημέρας, αισθάνονται πως πάλι δεν πρόλαβαν αρκετά.
Σύμφωνα με την ψυχολογία, αυτή η μόνιμη αίσθηση πίεσης δεν σχετίζεται πάντα με το πόσο γεμάτο είναι πραγματικά το πρόγραμμά μας, αλλά με τον τρόπο που έχουμε μάθει να αντιλαμβανόμαστε τον χρόνο και την καθημερινότητα.
Πολλοί άνθρωποι λειτουργούν σαν να βρίσκονται συνεχώς σε «λειτουργία επιβίωσης», όπου η ξεκούραση μοιάζει σχεδόν απαγορευμένη. Η κοινωνία προωθεί την ταχύτητα, την παραγωγικότητα και την αδιάκοπη δράση, κάνοντας πολλούς να πιστεύουν πως πρέπει διαρκώς να κάνουν περισσότερα. Έτσι, η ηρεμία συχνά συνοδεύεται από ενοχές.
Η ψυχολόγος και ψυχοθεραπεύτρια Βίβιαν Γρίβα εξηγεί ότι η αίσθηση πως «δεν υπάρχει χρόνος» είναι πολλές φορές περισσότερο ψυχολογική παρά πρακτική. Άλλο είναι να μην προλαβαίνει κανείς επαγγελματικές υποχρεώσεις και άλλο να μην βρίσκει χρόνο για ύπνο, ξεκούραση, προσωπικές στιγμές ή τους ανθρώπους που αγαπά.
Όταν κάποιος ζει για μεγάλο διάστημα σε έντονους ρυθμούς, το νευρικό σύστημα παραμένει σε συνεχή εγρήγορση. Ο εγκέφαλος αντιλαμβάνεται αυτή τη διαρκή πίεση σαν απειλή και το σώμα παράγει συνεχώς ορμόνες στρες, όπως κορτιζόλη και αδρεναλίνη. Με τον καιρό, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αϋπνία, εκνευρισμό, εξάντληση, πονοκεφάλους ή ακόμη και προβλήματα υγείας.
Το πιο δύσκολο είναι πως πολλοί συνηθίζουν αυτή την κατάσταση και παύουν να καταλαβαίνουν ότι βρίσκονται υπό πίεση. Ζουν με άγχος και ένταση θεωρώντας το «φυσιολογικό».
Πίσω από ένα υπερφορτωμένο πρόγραμμα δεν κρύβεται πάντα φιλοδοξία. Συχνά υπάρχει ανάγκη για έλεγχο, φόβος αποτυχίας ή η πεποίθηση ότι η προσωπική αξία εξαρτάται από το πόσο παραγωγικός είναι κάποιος. Σε άλλες περιπτώσεις, η συνεχής απασχόληση λειτουργεί σαν τρόπος αποφυγής δύσκολων συναισθημάτων και εσωτερικών σκέψεων.
Ακόμη κι όταν το σώμα είναι εξαντλημένο, πολλοί δυσκολεύονται να σταματήσουν. Η ηρεμία τους προκαλεί άγχος, επειδή έχουν μάθει να λειτουργούν μόνο μέσα στη δράση. Για αυτό και η ξεκούραση δεν είναι πάντα εύκολη υπόθεση· απαιτεί αλλαγή νοοτροπίας και επαναπροσδιορισμό της σχέσης μας με την επιτυχία και την προσωπική αξία.
Η επιστροφή σε πιο ήρεμους ρυθμούς ξεκινά μέσα από μικρές καθημερινές αλλαγές: λιγότερο multitasking, περισσότερες στιγμές χωρίς οθόνες, συνειδητά διαλείμματα και χρόνο για πραγματική ξεκούραση. Το σημαντικότερο, όμως, είναι να θυμόμαστε ότι η αξία μας δεν μετριέται από το πόσα προλαβαίνουμε μέσα σε μία ημέρα.
