Η καρδιακή ανακοπή μπορεί να συμβεί ξαφνικά, οπουδήποτε και σε οποιονδήποτε. Σε μια τέτοια στιγμή, τα πρώτα λεπτά είναι κρίσιμα. Μέχρι να φτάσει το ασθενοφόρο, η άμεση αντίδραση των ανθρώπων που βρίσκονται δίπλα στο θύμα μπορεί να κάνει τη διαφορά. Η καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση (ΚΑΡΠΑ) και, όταν υπάρχει διαθέσιμος, ο αυτόματος εξωτερικός απινιδωτής, μπορούν να συμβάλουν καθοριστικά στην προσπάθεια να διατηρηθεί η κυκλοφορία του αίματος και να αποκατασταθεί ο φυσιολογικός καρδιακός ρυθμός.
Τι είναι η καρδιακή ανακοπή;
Η καρδιακή ανακοπή είναι η ξαφνική διακοπή της αποτελεσματικής λειτουργίας της καρδιάς. Το άτομο χάνει τις αισθήσεις του και δεν αναπνέει φυσιολογικά. Χωρίς άμεση αντιμετώπιση, η κατάσταση μπορεί να οδηγήσει γρήγορα στον θάνατο.
Σημαντικό είναι να ξεχωρίζουμε την καρδιακή ανακοπή από το έμφραγμα. Το έμφραγμα προκαλείται από απόφραξη της ροής του αίματος προς ένα τμήμα του καρδιακού μυός, ενώ η καρδιακή ανακοπή αφορά τη διακοπή της αποτελεσματικής καρδιακής λειτουργίας. Ένα έμφραγμα μπορεί, ωστόσο, να οδηγήσει σε καρδιακή ανακοπή.
Πώς θα καταλάβουμε ότι κάποιος έχει υποστεί ανακοπή;
Αν ένας άνθρωπος καταρρεύσει και δεν ανταποκρίνεται όταν του μιλάμε ή τον αγγίζουμε, πρέπει να ελέγξουμε αν αναπνέει φυσιολογικά. Η αγωνιώδης, ακανόνιστη αναπνοή ή οι σπάνιες, «λαχανιαστές» αναπνοές, δεν θεωρούνται φυσιολογική αναπνοή. Σε αυτή την περίπτωση, δεν πρέπει να περιμένουμε να δούμε αν το άτομο θα συνέλθει μόνο του. Χρειάζεται άμεση κινητοποίηση.
Βήμα πρώτο: Καλούμε βοήθεια
Αρχικά, βεβαιωνόμαστε ότι ο χώρος είναι ασφαλής και ελέγχουμε αν το άτομο ανταποκρίνεται. Αν δεν ανταποκρίνεται και δεν αναπνέει φυσιολογικά, καλούμε αμέσως το 112 ή ζητάμε από κάποιον άλλο να καλέσει.
Αν υπάρχει δυνατότητα, το τηλέφωνο μπορεί να παραμείνει σε ανοιχτή ακρόαση, ώστε ο διασώστης να μπορεί να ακολουθεί τις οδηγίες του τηλεφωνητή ενώ ξεκινά η ΚΑΡΠΑ.
ΚΑΡΠΑ: Τι πρέπει να κάνουμε;
Το άτομο τοποθετείται ανάσκελα σε σταθερή επιφάνεια. Ο διασώστης γονατίζει δίπλα του και τοποθετεί τα χέρια στο κέντρο του θώρακα. Με τα χέρια τεντωμένα, πραγματοποιεί δυνατές και γρήγορες θωρακικές συμπιέσεις, με ρυθμό περίπου 100-120 συμπιέσεις το λεπτό.
Για έναν άνθρωπο που δεν έχει εκπαιδευτεί στην ΚΑΡΠΑ ή δεν αισθάνεται βέβαιος ότι μπορεί να κάνει εμφυσήσεις, οι συνεχείς θωρακικές συμπιέσεις είναι προτιμότερες από το να μην κάνει τίποτα.
Όποιος έχει εκπαιδευτεί στην ΚΑΡΠΑ μπορεί να συνδυάσει τις θωρακικές συμπιέσεις με εμφυσήσεις, σύμφωνα με την εκπαίδευσή του.
Το σημαντικό είναι να μην διακόπτονται οι συμπιέσεις χωρίς λόγο και να συνεχίζονται μέχρι να φτάσει εξειδικευμένη βοήθεια, να αρχίσει το άτομο να αναπνέει φυσιολογικά ή ο διασώστης να μην μπορεί πλέον να συνεχίσει.
Ο απινιδωτής μπορεί να κάνει τη διαφορά
Εάν υπάρχει διαθέσιμος αυτόματος εξωτερικός απινιδωτής (AED), πρέπει να χρησιμοποιηθεί το συντομότερο δυνατό. Οι συσκευές αυτές έχουν σχεδιαστεί ώστε να καθοδηγούν τον χρήστη βήμα προς βήμα.
Ο απινιδωτής αναλύει τον καρδιακό ρυθμό και, όταν ενδείκνυται, δίνει ηλεκτρική εκκένωση. Δεν πρέπει να φοβόμαστε να τον χρησιμοποιήσουμε. Ακολουθούμε τις φωνητικές ή οπτικές οδηγίες της συσκευής και συνεχίζουμε την ΚΑΡΠΑ όταν μας ζητηθεί.
Γιατί κάθε λεπτό μετράει;
Όταν η καρδιά σταματά να λειτουργεί αποτελεσματικά, σταματά και η επαρκής παροχή οξυγονωμένου αίματος στον εγκέφαλο και στα υπόλοιπα ζωτικά όργανα. Η ΚΑΡΠΑ δεν αντικαθιστά την εξειδικευμένη ιατρική αντιμετώπιση, αλλά μπορεί να διατηρήσει σε κάποιο βαθμό την κυκλοφορία μέχρι να φτάσει επαγγελματική βοήθεια.
Γι’ αυτό και το σημαντικότερο είναι να μην παραμένουμε θεατές. Καλούμε άμεσα βοήθεια, ξεκινάμε ΚΑΡΠΑ και χρησιμοποιούμε απινιδωτή όταν είναι διαθέσιμος.
Η γνώση βασικών δεξιοτήτων ΚΑΡΠΑ δεν αφορά μόνο τους επαγγελματίες υγείας. Αφορά όλους μας. Ένα σεμινάριο πρώτων βοηθειών και πρακτικής εκπαίδευσης στην ΚΑΡΠΑ μπορεί να μας δώσει την αυτοπεποίθηση που χρειάζεται για να αντιδράσουμε σωστά σε μια κρίσιμη στιγμή. Γιατί σε μια καρδιακή ανακοπή, το να ξέρεις τι να κάνεις μπορεί να σημαίνει ότι μέχρι να έρθει η βοήθεια, έχεις ήδη κάνει το πιο σημαντικό βήμα για να κρατήσεις έναν άνθρωπο στη ζωή.
