Τώρα που η σχολική χρονιά ολοκληρώθηκε και το καλοκαίρι απλώνεται μπροστά μας, πολλές οικογένειες που έχουν παιδιά στο νηπιαγωγείο αρχίζουν να σκέφτονται το επόμενο μεγάλο βήμα: την Α’ Δημοτικού.
Μαζί με τον ενθουσιασμό, εμφανίζονται συχνά και ερωτήματα: Είναι έτοιμο το παιδί μου; Χρειάζεται να εξασκηθεί περισσότερο στα γράμματα; Να μάθει να διαβάζει; Να γράφει το όνομά του χωρίς βοήθεια;
Ίσως όμως το πιο σημαντικό ερώτημα να είναι διαφορετικό.
Κανένα παιδί δεν φτάνει στην Α’ Δημοτικού ακολουθώντας ακριβώς την ίδια διαδρομή με κάποιο άλλο. Κάθε παιδί κουβαλά τις δικές του εμπειρίες, τις δικές του κατακτήσεις και τις δικές του δυσκολίες που κατάφερε να ξεπεράσει τα προηγούμενα χρόνια.
Πριν φτάσει στην πρώτη τάξη, ένα παιδί έχει ήδη μάθει πολλά:
- να αποχωρίζεται τους γονείς του,
- να συμμετέχει σε μια ομάδα,
- να δημιουργεί τις πρώτες του φιλίες,
- να διαχειρίζεται απογοητεύσεις και συγκρούσεις,
- να ζητά βοήθεια όταν τη χρειάζεται,
- να φροντίζει σταδιακά τον εαυτό του.
Έχει κατακτήσει σημαντικά βήματα αυτονομίας:
- να χρησιμοποιεί την τουαλέτα,
- να ντύνεται και να οργανώνει τα πράγματά του,
- να αναλαμβάνει μικρές ευθύνες,
- να ακολουθεί μια καθημερινή ρουτίνα.
Όλα αυτά αποτελούν εξίσου σημαντικά εφόδια για τη σχολική ζωή με οποιαδήποτε ακαδημαϊκή γνώση.
Και τι γίνεται με τα γράμματα και την ανάγνωση;
Κάθε παιδί βρίσκει τον δικό του δρόμο προς τον γραπτό λόγο. Για κάποια παιδιά το ενδιαφέρον ξεκινά από το όνομά τους. Για άλλα από τους δεινόσαυρους, τις ομάδες ποδοσφαίρου, τα αγαπημένα τους ζώα, τις πινακίδες της γειτονιάς ή τις ιστορίες που αγαπούν να ακούν ξανά και ξανά.
Το σημαντικότερο δεν είναι πόσα γράμματα γνωρίζει ένα παιδί πριν την Α’ Δημοτικού. Είναι να έχει λόγους να θέλει να τα γνωρίσει.
Άλλωστε, σκοπός της Α’ Δημοτικού δεν είναι να συναντήσει παιδιά που τα γνωρίζουν ήδη όλα. Σκοπός της είναι να συναντήσει παιδιά που παραμένουν μαθητές: παιδιά με περιέργεια, διάθεση να δοκιμάσουν, να κάνουν λάθη, να ρωτήσουν και να ανακαλύψουν.
Είναι φυσιολογικό κάθε παιδί να φτάνει στο δημοτικό με διαφορετικές εμπειρίες, διαφορετικές κατακτήσεις και διαφορετικά «κενά». Αυτά τα κενά δεν αποτελούν πρόβλημα προς διόρθωση πριν τον Σεπτέμβριο. Αποτελούν τον χώρο μέσα στον οποίο θα χτιστεί η νέα μάθηση.
Γιατί το σχολείο δεν υπάρχει για να επιβεβαιώνει όσα ήδη γνωρίζουν τα παιδιά. Υπάρχει για να τα συνοδεύει σε όσα δεν έχουν ακόμη ανακαλύψει. Και ίσως αυτή να είναι η πιο σημαντική ένδειξη ετοιμότητας για την Α’ Δημοτικού: ένα παιδί που συνεχίζει να θέλει να μαθαίνει.
